Umowne granice tej epoki wyznaczają ważne wydarzenia historyczne. Za początek uznaje się rok 476 (upadek Rzymu); zaś daty zamykające to: rok 1453 (zdobycie Konstantynopola przez Turków) lub 1492 (odkrycie Ameryki przez Krzysztofa Kolumba). W Polsce ramy czasowe epoki wyznacza chrzest Polski w 966 roku i schyłek XV wieku.
Po upadku cesarstwa Europa nękana była najazdami z zewnątrz. W początkach XI wieku społeczności europejskie zaczęły się organizować. W wyniku zachodzących zmian wyłonił się system nazywany feudalizmem. Stosunki feudalne umacniała uroczysta przysięga. Możnowładca (senior) obiecywał swoim podopiecznym (wasalom) opiekę i ochronę, w zamian oni składali mu hołd i przyrzekali posłuszeństwo. Na dole drabiny feudalnej stał chłop. Nie był niewolnikiem, ale nie mógł bez pozwolenia opuszczać ziemi swojego pana, musiał składać daninę z części swoich zbiorów i odpracowywać pańszczyznę.
Nie tylko religijny zapał, ale i chciwość spowodowały szereg ekspedycji zwanych wyprawami krzyżowymi lub krucjatami. Historia odnotowała aż osiem krucjat (do pierwszej wezwał papież Urban II w roku 1095, a ostania miała miejsce w 1270).
W czasach średniowiecza Europę nawiedzały epidemie dżumy nazywanej czarną śmiercią lub morową zarazą. Oblicza się, że w wyniku choroby zmarła co najmniej jedna czwarta ludności.
Jednym z podstawowych rysów kultury średniowiecza jest uniwersalizm. Upowszechnienie wzorców i wartości chrześcijańskich wpisanych w tę kulturę możliwe było dzięki łacinie. Był to nie tylko język liturgii, ale też język literatury. Rozwój języków narodowych spowodował oczywiste zróżnicowanie kultury średniowiecza, ale jej podstawy pozostały wspólne dla chrześcijańskiego universum.
Powrót do epokiŚredniowiecze