polskimatura.pl / Epoki / Dwudziestolecie międzywojenne / Julian Tuwim Śmierć
📜 Dwudziestolecie międzywojenne

Julian Tuwim Śmierć


Śmierć - interpretacja

      Taka już jest kultura europejska, że najczęściej patrzy na miłość przez pryzmat śmierci. Miłość szczęśliwa przestaje być pociągająca. Szczęście - staje się nudne. Znamy to już od czasów średniowiecza (Dzieje Tristana i Izoldy).
      Julian Tuwim skonstruował liryczny obraz miłości i zaskoczenia śmiercią, zbliżania się szczęścia i ingerencji siły, na którą człowiek nie ma wpływu.
      Dość często zdarza się w poezji, że to, co zostaje ujęte w nawias, nabiera pierwszorzędnego znaczenia. I tak też dzieje się w wierszu Śmierć. Podmiot liryczny, przyjmujący rolę narratora lirycznego, opowiadającego historię dwójki zakochanych i wprowadzającego do tekstu wypowiedzi Narzeczonej - eksponuje we wtrąceniach swoje współczucie.

Przyniósł jej kwiaty o jesieni,
(Mój Boże...)
Tuberozy przyniósł jej śmiertelne.
I byli w miłość zapatrzeni,
(Mój Boże...)
W jakieś wielkie szczęście niepodzielne.

Mówiła: Zostań, zostań ze mną,
(Mój Boże...)
Będę twoją w tę noc, mój jedyny!

Będziemy sami nocą ciemną,
(Mój Boże...)
Będą dzisiaj nasze zaślubiny...1

      Niezwykle istotną rolę mogą odgrywać w poezji znaki interpunkcyjne. W pięciu wtrąceniach w nawiasie są to wielokropki, sugerujące współczucie i wzruszenie podmiotu lirycznego. Ale w ostatniej strofie pojawia się trzykrotnie powtórzony wykrzyknik - znak przerażenia tym, co ma się stać za chwilę - wszak intymny nastrój pary zostanie gwałtownie zaburzony ingerencją sił z zewnątrz.

Zamknę drzwi, nie będzie słychać,
(Mój Boże...)
Że tu jest mój miły Narzeczony...

A gdy poszła drzwi zamykać,
(Mój Boże!!!)
Ktoś je mocno szarpnął z drugiej strony.

      Wiersz kończy się dramatycznie. Ingerencja z zewnątrz nie jest kwestią zwykłego niebezpieczeństwa, w jakim znaleźli się zakochani. Tę siłę zewnętrzną stanowi śmierć.



1 Julian Tuwim, Śmierć, [w:] tegoż, Sokrates tańczący, Warszawa 1920. Wszystkie cytaty w tym opracowaniu pochodzą z tego utworu.

Powrót na stronę JULIAN TUWIM
E-book · 213 stron Te lektury wracają na maturze ustnej Z lektur obowiązkowych CKE ułożyła 76 zadań jawnych i ogłasza je przed egzaminem. E-book Matura ustna 2027 opracowuje każde z nich: teza, argumenty z tekstu, konteksty. Zobacz e-book →

Najpierw sprawdź za darmo — bezpłatny fragment, 8 stron →

Potrzebujesz pomocy?

Chcesz lepiej zrozumieć ten materiał?

Na korepetycjach online wspólnie omówimy lekturę, interpretację i konteksty — tak, żebyś świetnie poradził sobie na maturze. Indywidualnie, w Twoim tempie.

Sprawdź korepetycje z języka polskiego → 📞 512 858 679 📧 admin@polskimatura.pl

Czytaj dalej w tym dziale