Jan Kasprowicz (1860–1926) urodził się w Szymborzu na Kujawach, w chłopskiej rodzinie, a zmarł na Harendzie w Poroninie, gdzie spędził ostatnie lata. Był profesorem literatury porównawczej na Uniwersytecie Lwowskim i wybitnym tłumaczem. Jego twórczość przeszła wyraźną drogę, która dobrze pokazuje przemiany epoki.
Zaczynał od wierszy o biedzie wsi, pisanych w duchu naturalizmu. W Młodej Polsce przeszedł do symbolizmu i impresjonizmu — tak powstał cykl sonetów Krzak dzikiej róży w Ciemnych Smreczynach, w którym tatrzański krajobraz staje się obrazem walki życia ze śmiercią. Potem przyszły hymny z tomu Ginącemu światu (1902), między innymi Dies irae: katastroficzne wizje końca świata, spór człowieka z Bogiem o zło i cierpienie, język pełen ekspresji. Ostatni etap to Księga ubogich (1916) — prosta, pogodna poezja pokory i pogodzenia ze światem.
Z poetów Młodej Polski wykaz lektur wymienia z nazwiska Przerwę-Tetmajera i Staffa; Kasprowicza tam nie ma, ale jego hymny i sonety są ważnym kontekstem. Przydaje się przy tematach o buncie wobec Boga i problemie zła, o katastrofizmie, o przyrodzie jako symbolu. Hymny dobrze zestawia się z Księgą Hioba, a drogę od buntu do pokory — ze Staffem.
Powrót do epokiMłoda Polska
Matura pisemna · poziom podstawowy
Poziom podstawowy
Cały arkusz w jednej książce: „Język polski w użyciu”, test historycznoliteracki i wypracowanie. Procedury, ćwiczenia z kluczem i przykłady ocenionych prac.
Cena premierowa do 31 października 2026, godz. 18.00; potem 79 zł.
Motywy, sceny i argumenty z pięciu powieści
Wypowiedź argumentacyjna krok po kroku
Czytanie i interpretacja wiersza
Nie masz karty ani BLIK-a? E-book kupisz też zwykłym przelewem — napisz na admin@polskimatura.pl, a odeślę dane do przelewu.